Jak postępować w sytuacji zagrożeń – Upały

Przed wystąpieniem upałów

  1. Zainstaluj klimatyzujące okna. Wyłącz wszystkie ogrzewacze.
  2. Izoluj przestrzenie wokół klimatyzatorów w celu lepszego uszczelnienia.
  3. Użyj wentylatora do lepszego rozprowadzania chłodnego powietrza.
  4. Odprowadzaj ciepło na zewnątrz i utrzymuj chłodne powietrze wewnątrz.
  5. Zainstaluj tymczasowe ekrany odblaskowe, takie jak płyty tekturowe pokryte folią aluminiową, w celu odbijania promieni słonecznych na zewnątrz.
  6. Utrzymuj chłodne powietrze wewnątrz pomieszczeń poprzez stosowanie żaluzji w drzwiach i oknach.
  7. Rozważ utrzymywanie w użyciu zewnętrznych okiennic przez cały rok. Zewnętrzne okiennice latem nie dopuszczają ciepła do wnętrza domu i w ten sam sposób utrzymują ciepło w domu zimą. Sprawdź przewody urządzeń klimatyzacyjnych, czy są właściwie izolowane i szczelne.

W trakcie upałów

  1. Ogranicz do niezbędnego minimum przebywanie w słońcu zwłaszcza w okresie najintensywniejszego działania jego promieni.
  2. Zawieś zacienienia, markizy, zasłony lub żaluzje na okna, które są oświetlane przez poranne i popołudniowe słońce. Zewnętrzne markizy lub żaluzje mogą zredukować ilość ciepła słonecznego docierającego do domu przez okna nawet o 80%.
  3. Oszczędzaj elektryczność. W okresie dużych upałów ludzie mają tendencje do znacznie większego zużycia energii elektrycznej na potrzeby urządzeń klimatyzacyjnych, co prowadzi do niedoboru mocy lub przerw w dopływie prądu.
  4. Przebywaj wewnątrz pomieszczeń tak długo, jak to możliwe. Jeśli brak jest klimatyzacji, przebywaj na najniższym poziomie budynku poza zasięgiem światła słonecznego.
  5. Pamiętaj, że wentylatory elektryczne nie chłodzą, powodują tylko ruch powietrza.
  6. Spożywaj zbilansowane, lekkie posiłki.
  7. Regularnie pij duże ilości wody. Osoby cierpiące na epilepsję oraz schorzenia serca, nerek lub wątroby, będące na nisko-wodnej diecie oraz mające problemy z utrzymaniem płynów, powinny skontaktować się z lekarzem przed zwiększonym przyjmowaniem płynów.
  8. Ogranicz przyjmowanie napojów alkoholowych. Mimo że piwo i napoje alkoholowe zdają się zaspokajać pragnienie, to zazwyczaj powodują dalsze odwodnienie organizmu.
  9. Ubieraj się w luźne ubrania, zakrywające możliwie największą powierzchnię skóry. Lekka, o jasnych kolorach odzież, odbija ciepło i promieniowanie słońca oraz pomaga utrzymać normalną temperaturę ciała.
  10. Chroń twarz i głowę poprzez noszenie kapelusza z szerokim rondem.
  11. Pozwól swojemu organizmowi przystosować się do wysokich temperatur wciągu pierwszych 2 – 3 dni upałów.
  12. Unikaj zbytniego nasłonecznienia. Opalenizna spowalnia zdolność do samoczynnego chłodzenia się. Użyj środków ochrony przed promieniami słonecznymi o wysokim współczynniku skuteczności.
  13. Unikaj skrajnych zmian temperatur. Chłodny prysznic natychmiast po przebywaniu w upale może spowodować wystąpienie efektu hipotermii, zwłaszcza u starszych i bardzo młodych ludzi. Zwolnij tryb życia. Zredukuj, wykreśl lub przeorganizuj wyczerpujące zajęcia. Osoby z grupy wysokiego ryzyka powinny przebywać w chłodnych miejscach. Zażywaj dużo wypoczynku, aby umożliwić działanie naturalnego systemu chłodzenia twojego organizmu. Stosuj tabletki solne, ale tylko wtedy, jeśli zostały zalecone przez lekarza. Poznaj objawy dolegliwości termicznych i dowiedz się, jak udzielać pierwszej pomocy.
  14. W przypadku stwierdzenia oparzeń lub innych dolegliwości – skontaktuj się z lekarzem.

Porady pochodzą ze strony Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego.

Jak postępować w sytuacji zagrożeń – Mróz

Przed nadejściem mrozów i zamieci śnieżnych

  1. Słuchaj prognoz pogody i komunikatów w radiu.
  2. Zgromadź środki przydatne w czasie zimy, a przede wszystkim:
     zapasowe baterie radiowe i do latarek,
     żywność, która nie wymaga gotowania,
     zapas wody,
     sól kamienną, piasek,
     zapas opału,
     zastępcze źródła światła i ogrzewania
  3. Przygotuj dom przez :
     uszczelnienie ścian i poddaszy,
     zaizolowanie i uszczelnienie drzwi i okien,
     zainstalowanie okiennic lub pokrycie okien plastikową folią
  4. Przygotuj „zimowy zestaw samochodowy”, tj. łopatkę do śniegu, radio zasilane bateriami, migające światło, racje żywnościowe, rękawice, czapkę, koc, linię holowniczą, łańcuchy na koła, pojemnik z solą kamienną, odblaskową płachtę, kable do akumulatora, mapę drogową.

W trakcie mrozów i zamieci śnieżnych

  1. Ubieraj się stosownie do pogody.
  2. Noś ubranie składające się z wielu warstw, luźne, zewnętrzna odzież powinna być łatwa do zdjęcia i wodoodporna.
  3. Uważaj na przemęczenie, w czasie mrozów doprowadzić to może do ataku serca.
  4. Obserwuj, czy nie występują objawy odmrożeń (utrata czucia, biały lub jasny kolor pojawiający się na końcach palców rąk i stóp oraz małżowin usznych i na czubku nosa).
  5. Oszczędzaj zapasy paliwa przez stopniowe obniżanie temperatury w domu i okresowe wyłączanie ogrzewania w niektórych pomieszczeniach.
  6. Jeżeli używasz piecyków, zapewnij wentylację pomieszczeń.
  7. Zabezpiecz inwentarz i paszę przed zamarznięciem.

Porady pochodzą ze strony Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego.

Jak postępować w sytuacji zagrożeń – Pożar

Przed wystąpieniem pożaru

  1. Zainstaluj w miarę możliwości wykrywacze dymu, które dwukrotnie zwiększają szansę przeżycia.
  2. Nie zabijaj okien gwoździami, sprawdź, czy nie są zablokowane zeschniętą farbą, nie montuj stałych krat w oknach.
  3. Utrzymuj w czystości i porządku pomieszczenia magazynowe (piwnice, garaże, strychy itp.). Nie dopuszczaj do nagromadzenia starych gazet, czasopism, niepotrzebnych ubrań, mebli itp.
  4. Utrzymuj w stałej technicznej sprawności instalację elektryczną, przedłużacze, kable, gniazdka.
  5. Nie przeciążaj sieci elektrycznej. Korzystaj z rozgałęziacza z bezpiecznikiem, a unikniesz iskrzenia i krótkich spięć.
  6. Nie gromadź i nie używaj wewnątrz budynku benzyn, paliw, nafty itp. Można je przechowywać tylko w odpowiednich pojemnikach w dobrze wentylowanych pomieszczeniach.
  7. Nie używaj otwartego ognia (zapałek, świec, papierosów) w pobliżu łatwopalnych przedmiotów.
  8. Często kontroluj źródła ogrzewania (kominki, piece, grzejniki, grzałki). Grzejnik nie może być umieszczony bliżej niż 15 cm od materiałów palnych.
  9. Sprawdź wentylację wewnętrzną i zewnętrzną.
  10. Pokryj warstwą piasku ok. 5-8 cm podłogi strychu, jeśli są wykonane z materiałów palnych.
  11. Popiół gromadź w oddalonym od budynku metalowym pojemniku.
  12. Upewnij się, czy izolacja domu nie dotyka przewodów elektrycznych.
  13. Poznaj położenie zaworów instalacji gazowej, wyłączników energii elektrycznej i bezpieczników i sposób ich wyłączania w razie zagrożenia. Do gazu wzywaj pracowników gazowni.
  14. Udostępnij pomieszczenia inspekcji p/pożarowej i natychmiast usuń wszystkie niewłaściwości wykazane w trakcie kontroli.
  15. Jeśli mieszkasz poza obszarem zwartej zabudowy. W gospodarstwie pod lasem, bądź przygotowany i :
     zwróć się do urzędu gminy lub PSP o ocenę niebezpieczeństwa dla twojego domu,
     używaj w budownictwie ognioodpornych materiałów, a w technologii –
    budowy łatwej do odbudowy,
     stwórz sferę bezpieczeństwa oddzielającą twój dom od palnej roślinności,
     utrzymaj teren wokół twojego domu wolny od suchej roślinności,
     przechowuj palne materiały w specjalnych pojemnikach,
     bądź gotowy do ewakuacji

W czasie pożaru

  1. Używaj wody lub gaśnicy do gaszenia małych ognisk pożaru. Nie próbuj gasić ognia, którego nie jesteś w stanie opanować. Wyprowadź domowników i wezwij straż pożarną.
  2. Nigdy nie używaj wody do gaszenia pożarów urządzeń elektrycznych.
  3. Palący się tłuszcz lub ogień powstały w kuchni ugaś sodą do pieczenia lub solą, lub przykryj pokrywką jeżeli ogień powstał w garnku.
  4. Jeżeli zapaliło się twoje ubranie, zatrzymaj się, połóż na ziemi i tarzaj dotąd, aż zdusisz ogień. Ucieczka powoduje zwiększenie płomienia.
  5. Jeśli obudzisz się w trakcie pożaru, zbadaj dół drzwi, zanim je otworzysz. Jeśli drzwi są zimne, wychodź natychmiast czołgając się. Dym i gorące powietrze unoszą się do góry. Jeżeli drzwi są gorące uciekaj, jeśli możesz – przez okno; jeśli nie, to trzymaj w oknie białe prześcieradło, wzywając w ten sposób na pomoc strażaków.
  6. Pomóż zwierzętom – w tym celu:
     wyprowadź konie i krowy z narzuconymi na łby kocami,
     owce i barany wyprowadź zaczynając od przewodnika stada. Jeżeli nie możesz go odróżnić, wyprowadź pierwszą z brzegu owcę poza budynek zmuszając ją do beczenia, wówczas stado opuści pomieszczenie,
     ptactwo wynieś w workach w bezpieczne miejsce,
     trzodę chlewną wypchnij siłą na zewnątrz,
     udziel pomocy poparzonym zwierzętom sam lub wezwij miejscowego weterynarza.

Po pożarze

  1. Nie wchodź do zniszczonego przez ogień budynku, zanim służby pożarowe i komunalne nie sprawdzą, czy jest bezpieczny pod względem budowlanym, energetycznym itp.
  2. Skontaktuj się z urzędem gminy, jeśli potrzebujesz mieszkania, żywności, przedmiotów osobistych.
  3. Wezwij agenta ubezpieczeniowego przed wyrzuceniem zniszczonych przedmiotów. Jeśli jesteś dzierżawcą lub lokatorem wezwij właściciela.
  4. Wyrzuć żywność, napoje, lekarstwa, które narażone były na wysoką temperaturę i dym. Nie próbuj ponownie zamrażać rozmrożonej żywności.
  5. Jeżeli inspektor budowlany stwierdzi, że budynek jest niebezpieczny – zabierz dokumenty, rzeczy osobiste, polisę, poinformuj sąsiadów, przyjaciół lub krewnych, urząd, szkołę, urząd pocztowy o miejscu twojego tymczasowego zakwaterowania. To, co pozostało, będzie strzeżone przez Policję lub Straż Miejską.

Porady pochodzą ze strony Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego.

Jak postępować w sytuacji zagrożeń – Porywiste wiatry

Przed nadejściem silnych wiatrów

  1. Słuchaj prognozy pogody oraz komunikatów podawanych przez rozgłośnie radiowe i telewizyjne. Nie słuchaj plotek.
  2. Sprawdź, czy poszycie na dachu twojego domu jest solidnie przymocowane. Jeżeli masz wątpliwości, masz jeszcze czas na usunięcie stwierdzonych usterek.
  3. Gruntownie oceń stan okien. Jeżeli uznasz to za konieczne – zabezpiecz je odpowiednio.
  4. Uprzątnij z obejścia przedmioty, które mogłyby narobić szkód w przypadku porwania ich przez wiatr.
  5. Pozamykaj zwierzęta oraz odpowiednio zabezpiecz pomieszczenia, w których się znajdują.
  6. Upewnij się, czy twoje radio i latarka działają jak należy. Miej zapas świeżych baterii.
  7. Sprawdź stan apteczki pierwszej pomocy. Zaopatrz się w niezbędne materiały i leki.
  8. Zaopatrz się w paliwo do samochodu. Może być potrzebny.
  9. Upewnij się, czy twoi najbliżsi zdają sobie sprawę z powagi sytuacji.

W czasie silnych wiatrów

  1. Zachowaj spokój. Nie wychodź na zewnątrz, jeśli nie jest to absolutnie konieczne. Nie zbliżaj się do okien i oszklonych drzwi.
  2. Jeśli znajdujesz się z dala od domu, pozostań tam gdzie jesteś, dopóki wichura nie przejdzie. Nie zatrzymuj się pod trakcjami elektrycznymi, planszami reklamowymi i drzewami. Nie spaceruj też pod balkonami – spadające doniczki, kwietniki lub też szyby okienne mogą cię dotkliwie poranić.
  3. Wyłącz główny wyłącznik prądu – ograniczy to niebezpieczeństwo powstania pożaru.
  4. Słuchaj komunikatów radiowych i telewizyjnych oraz przestrzegaj w nich przekazywanych zasad zachowania się.

Po przejściu silnych wiatrów

  1. Zorganizuj pomoc, w tym medyczną, dla poszkodowanych.
  2. Uprzątnij zniszczony sprzęt i dokonaj niezbędnych napraw w swoim domu.
  3. Nie próbuj usuwać zwalonych drzew, które upadły na linie energetyczne. Nie dotykaj zerwanych przewodów.
  4. Uważaj na rozbite szkło – możesz się pokaleczyć.
  5. Wykonaj zdjęcia zniszczeń, zarówno domu, jak i jego wyposażenia. Mogą się przydać.
  6. Zgłoś się w swoim miejscu pracy – możesz być potrzebny.

Porady pochodzą ze strony Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego.

Jak postępować w sytuacji zagrożeń – Powódź

Przed powodzią

  1. Zorientuj się w komitecie przeciwpowodziowym czy mieszkasz na terenie zagrożonych powodziami i czy twój dom położony jest powyżej czy poniżej powodziowych poziomów wody. Komitet najczęściej znajduje się w Urzędzie Gminy, w której mieszkasz. To do jego zadań należy bezpośrednia ochrona ludności, mienia i środowiska przed powodzią.
  2. Zapoznaj się z powodziowymi sygnałami ostrzegania i alarmowania. Może to być dźwięk syreny alarmowej lub inny zwyczajowo przyjęty na terenie gminy sygnał, np. gongi, dzwony itp. Dowiedz się, na jakich częstotliwościach radiowych nadawane będą komunikaty powodziowe.
  3. Przygotuj się do ewentualnej ewakuacji. By była ona efektywna musisz zaplanować:
     kilka alternatywnych tras ewakuacji oraz jej docelowe miejsca,
     sposób i czas ewakuacji dobytku, mienia i członków rodziny
  4. Miej pod ręką przygotowane rzeczy na wypadek nadejścia katastrofy:
     latarki z zapasowymi bateriami,
     przenośne radio tranzystorowe z zapasowymi bateriami,
     apteczkę pierwszej pomocy
     niezbędny zapas żywności i wody
  5. Opracuj plan komunikowania się na wypadek zagrożenia. Domownicy, z uwagi na pracę i naukę mogą być rozdzieleni. Określ punkt kontaktowy u najbliższej rodziny lub znajomych zamieszkałych na terenach niezagrożonych.
  6. Omów z rodziną plan zabezpieczenia przed kataklizmem. Upewnij się, że wszyscy członkowie twojej rodziny znają sposób postępowania na wypadek powodzi. Szczególną uwagę zwróć na dzieci. Naucz je, jak i kiedy wezwać policję, straż pożarną, straż gminną i inne służby ratownicze oraz jak dostroić radio do określonych częstotliwości.

W czasie powodzi

  1. Włącz radio lub telewizor i nasłuchuj komunikatów radiowych na temat pogody, stanu wód i rozwijającej się sytuacji powodziowej.
  2. Zgromadź, w przypadku gdy woda staje się zanieczyszczona, niezbędne zapasy czystej wody. Wykorzystaj do tego celu wanny, zlewy oraz posiadane w domu naczynia.
  3. Przenieś, o ile to możliwe, bardziej wartościowe rzeczy na wyższe piętra. Zabezpiecz parter, jeśli czas na to pozwala. Wykorzystaj do tego celu worki z piaskiem, folię lub inne materiały podręczne.
  4. Bądź w gotowości do wyłączenia wszystkich instalacji domowych (energia
    elektryczna i gaz).
  5. Zgromadź w jednym miejscu przygotowane zapasy. Jeśli zostanie wydany nakaz opuszczenia domów – nie zwlekaj, zrób to natychmiast. Słuchaj zaleceń służb porządkowych, przez co zdecydowanie ułatwisz im pracę.
  6. Jeśli nie zdążyłeś ewakuować zwierząt, uwolnij je z pozamykanych pomieszczeń. Pamiętaj, że one też posiadają instynkt samozachowawczy i będą dążyć do opuszczenia zagrożonego rejonu.
  7. Nie wchodź, jeżeli nie jest to konieczne, do naniesionej przez powódź wody. Nie przekraczaj zwłaszcza nurtów wodnych. Pamiętaj, że nawet 15-centymetrowa warstwa wody może cię przewrócić. Nie próbuj także przejeżdżać przez wodę powodziową samochodem lub pozostawać w nim w przypadku jego unieruchomienia.
  8. Zgłoś się ochotniczo do pomocy w walce z powodzią. Do tego celu nie są potrzebne specjalne kwalifikacje. Twoja pomoc może się przyczynić do znacznego zminimalizowania strat spowodowanych powodzią. Informacje o tym, gdzie możesz być potrzebny, znajdziesz w lokalnym komitecie przeciwpowodziowym.

Po powodzi

  1. Słuchaj komunikatów radiowych i telewizyjnych i nie wracaj do domu, dopóki nie będziesz miał pewności, że jest to bezpieczne.
  2. Po powrocie do domu, dokonaj jego szczegółowych oględzin. Sprawdź stan
    fundamentów, ścian, podłóg, sufitów, drzwi i okien. Upewnij się, że budynek nie grozi zawaleniem. Sprawdź także stan przewodów elektrycznych i gazowych.
  3. Wyrzuć całą żywność, która miała kontakt z wodą powodziową. Usuń także padłe w wyniku powodzi zwierzęta.
  4. Wykonaj zdjęcia zniszczeń oraz dokonaj szacunku strat.
  5. Włącz się czynnie, jeśli nawet nie posiadasz żadnego sprzętu, w likwidację skutków powodzi. Wystarczy tylko zgłosić chęć uczestnictwa w tej akcji. Dalszymi twoimi poczynaniami pokieruje komitet przeciwpowodziowy.

Porady pochodzą ze strony Mazowieckiego Urzędu Wojewódzkiego.

Skala Beauforta

Nazwa wiatru
(polski)
StopieńPrędkość
wiatru
(m/s)
Prędkość
wiatru
(km/h)
Wpływ na ląd
cisza00,0-0,2<1bezruch powietrza
powiew10,2-1,51-5dym unosi się prawie pionowo
słaby wiatr21,6-3,36-11odczuwalny powiew na twarzy
łagodny wiatr33,4-5,4
12-19wiatr porusza liście
umiarkowany wiatr45,5-7,920-28wiatr porusza gałązki
dość silny wiatr58,0-10,729-38wiatr porusza większe gałęzie
silny wiatr610,8-13,839-49wiatr porusza grube gałęzie
bardzo silny wiatr 71)13,9-17,150-61wiatr porusza cieńsze pnie
sztorm82)17,2-20,762-74wiatr ugina pnie
silny sztorm920,8-24,475-88wiatr unosi drobne przedmioty
bardzo silny sztorm103)24,5-28,489-102wiatr łamie gałęzie i drzewka
gwałtowny sztorm1128,5-32,6103-117wiatr łamie pnie drzew
huragan12> 32,6
>117 
wiatr niszczy budynki

1) I stopień zagrożenia meteo (łamanie gałęzi, utrudnienia komunikacyjne)
2) II stopień zagrożenia meteo (I stopień + uszkodzenia linii napowietrznych)
3) III stopień zagrożenia meteo (II stopień + zagrożenie życia)